มหาวิทยาลัยมหิดล อวดตัวเลขล่าสุด หลังเปิดตัวโครงการ “มหิดล Reduce & Reuse ถุงพลาสติก” มาเกือบ 2 ปี ตอกย้ำโมเดลลดใช้ถุงพลาสติกอย่างได้ผล เปิดโอกาสให้ผู้ซื้อนำถุงผ้ามาเองหรือเลือกบริจาคค่าถุงพลาสติกใหม่ในราคา 2 บาท หรือใช้ถุงพลาสติก Reuse ส่งผลให้ยอดการใช้ถุงพลาสติกลดลงถึง 90% หรือลดการใช้ถุงพลาสติกได้เกือบถึง 2 ล้านใบต่อปี

โครงการ “มหิดล Reduce & Reuse ถุงพลาสติก” มีเป้าหมายเพื่อลดการใช้ถุงพลาสติกของร้านสะดวกซื้อและร้านค้าในสถานศึกษา ได้เปิดตัวไปเมื่อเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2559  โดยทางมหิดลได้ขอความร่วมมือจากร้านสะดวกซื้อจำนวน 12 ร้านใน มหาวิทยาลัยมหิดล วิทยาเขตศาลายา และศูนย์การแพทย์กาญจนาภิเษก งดให้บริการถุงพลาสติกแก่ลูกค้าตั้งแต่ 25 กรกฎาคม 2559 เป็นต้นมา แต่ถ้าหากผู้ซื้อต้องการใช้ถุงพลาสติก ทางโครงการฯ มี 3 ทางเลือกให้แก่ผู้ซื้อ ได้แก่ 1) เตรียมถุงมาใส่เอง 2) บริจาคเงินเพื่อขอรับถุงพลาสติกจากร้านค้าในราคาถุงละ 2 บาท 3) หากไม่ต้องการซื้อถุง สามารถหยิบถุงพลาสติก reuse ที่มีผู้นำมาบริจาคไว้ในร้านสะดวกซื้อที่เข้าร่วมโครงการ เพื่อนำมาหมุนเวียนใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด

รศ.ดร.กิติกร จามรดุสิต รักษาการแทนรองอธิการบดีฝ่ายสิ่งแวดล้อมและการพัฒนาอย่างยั่งยืน มหาวิทยาลัยมหิดล กล่าวว่า “โครงการมหิดล Reduce & Reuse ถุงพลาสติก นี้ เป็นโครงการที่ลดการใช้ถุงพลาสติกได้อย่างเห็นผลชัดเจนเป็นรูปธรรม และโครงการนี้ ไม่เพียงแค่เห็นผลเป็นตัวเลขเท่านั้น แต่นักศึกษาและบุคลากร ต่างก็ปรับรูปแบบพฤติกรรมในชีวิตประจำวันด้วย ทุกคนทุกฝ่ายมีความตระหนักถึงสิ่งแวดล้อมมากขึ้น”

สถิติจากร้านสะดวกซื้อและร้านค้าในบริเวณมหาวิทยาลัยมหิดล ศาลายา เมื่อเดือนกรกฎาคม ปี พ.ศ. 2559 ในช่วงแรกที่เปิดตัวโครงการนั้น มียอดปริมาณการใช้ถุงพลาสติกสูงถึง 282,000 ใบ แต่หลังจากบังคับใช้มาตรการดังกล่าวเป็นระยะเวลา 6 เดือน ในเดือนกุมภาพันธ์ 2560 มียอดการใช้ถุงพลาสติกเหลือเพียง 34,000 ใบเท่านั้น หรือมีอัตราการใช้ถุงพลาสติกลดลงไปถึง 90% ภายใน 6 เดือน

สำหรับปี 2561 นี้ ตัวเลขจากเดือนกุมภาพันธ์ 2561 ระบุว่า ยอดการใช้ถุงพลาสติกในมหาวิทยาลัยได้ลดลงไปอีก เหลือเพียง 32,000 ใบต่อเดือน นับว่าเป็นแนวโน้มที่ดีอย่างเห็นได้ชัด โดยก่อนที่จะมีการก่อตั้งโครงการ “มหิดล Reduce & Reuse ถุงพลาสติก” ทางมหิดลประเมินว่า ร้านค้าและร้านสะดวกซื้อต่างๆ ในมหาวิทยาลัย มีการใช้ถุงพลาสติกถึงราว 3,000,000 ใบ ต่อปี แต่หลังจากดำเนินโครงการมาได้เกือบ 2 ปี ด้วยความร่วมมือของนักศึกษา บุคลากร และร้านค้าในมหาวิทยาลัย ปัจจุบันมหาวิทยาลัยมหิดล สามารถลดการใช้ถุงพลาสติกได้เกินกว่า 2 ล้านใบต่อปี

ทั้งนี้ โครงการ “มหิดล Reduce & Reuse ถุงพลาสติก” มีความสอดคล้องกับประเด็นหลักในการรณรงค์ของ โครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (United Nations Environment Programme UNEP) ในปีนี้ ซึ่งได้มุ่งเน้นการรณรงค์ในเรื่อง “การต่อสู้กับมลพิษขยะพลาสติก” (Beat Plastic Pollution) ให้เป็นทิศทางเดียวกันทั่วโลก และมีคำขวัญประจำปีว่า If you can’t reuse it, refuse it หรือ “รักษ์โลก เลิกพลาสติก”

“ในอนาคต เพื่อตอกย้ำความเป็นมหาวิทยาลัยสีเขียว ที่ให้ความสำคัญกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม มหาวิทยาลัยมหิดล วิทยาเขตศาลายา มีแผนที่จะแสวงหาความร่วมมือ ต่อยอดโครงการดังกล่าวไปยังชุมชนใกล้เคียงต่อไป โดยรณรงค์ชักจูงให้ร้านค้าและตลาดนัดนอกมหาวิทยาลัย ลดการใช้ถุงพลาสติกลง แต่หากนักศึกษาและบุคลากรของมหาวิทยาลัยร่วมกันไม่รับถุงพลาสติกจากร้านค้า ทั้งชุมชนก็จะมีส่วนร่วมในการลดปริมาณขยะและลดภาวะโลกร้อนอย่างยั่งยืน เรามุ่งมั่นไม่เพียงแต่จะให้มหาวิทยาลัยมหิดลเป็นต้นแบบด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเท่านั้น แต่เราอยากให้ทั้งชุมชนของเรา เป็นชุมชนต้นแบบด้วยเช่นเดียวกัน” รศ.ดร.กิติกร กล่าวทิ้งท้าย