เมื่ออยู่ในยุคเทคโนโลยีไล่ล่า ทุกธุรกิจต้องปรับตัวให้เข้ากับ Landscape ใหม่ๆ ที่เกิดขึ้นกับธุรกิจตัวเอง ซึ่งไม่ใช่เพียงการแข่งกับคู่แข่งที่อยู่ภายในสนาม หรือแค่บนเวทีเดียวกันอีกต่อไป โดยเฉพาะธุรกิจธนาคารของไทย ที่มีคู่แข่งมากหน้าหลายตาเข้ามาให้บริการทางการเงินมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นธนาคารของภาครัฐ ธนาคารพาณิชย์ ธนาคารจากต่างประเทศ  รวมทั้งการพัฒนาด้านนวัตกรรมการให้บริการทางการเงินของกลุ่ม Non-Bank ที่เริ่มเข้ามามีส่วนแบ่งรายได้จากการให้บริการต่างๆ ของธุรกิจธนาคารมากขึ้น  กระทบต่อผลประกอบการของธนาคารหลายแห่งอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

ชาติชาย พยุหนาวีชัย ผู้อำนวยการธนาคารออมสิน  กล่าวว่า ธุรกิจธนาคารปัจจุบันเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมอย่างมากและเป็นการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะการพัฒนาของ FinTech ทำให้มีผลิตภัณฑ์ทางการเงินใหม่ๆ จากฟากฝั่งของ Non-Bank เข้ามาเป็นทางเลือกให้กับผู้บริโภคมากขึ้น หลายๆ ธุรกิจสามารถให้บริการทางการเงินได้เช่นเดียวกับธนาคาร ไม่ว่าจะเป็นเซเว่น อีเลฟเว่น อาลีบาบา  ธุรกิจบริการเติมเงินต่างๆ  หรือธุรกิจอื่นๆ ที่พัฒนาระบบให้บริการผ่าน Mobile Application เพื่อให้บริการด้าน Financial หรือ Payment ต่างๆ  ซึ่งล้วนแต่ส่งผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจของธนาคารทั้งสิ้น จึงมีความจำเป็นต้องปรับตัว เพื่อสามารถเพิ่มช่องทางหรือบริการใหม่ ในการสร้างรายได้ให้เพิ่มขึ้น

“ปัจจุบันมี Non-Bank เข้ามาทำหน้าที่เป็น Bank มากขึ้น Bank เอง ก็ต้องเข้าไปทำหน้าที่ของ Non-Bank ให้มากขึ้นเช่นกัน ด้วยการมองหาบริการใหม่ๆ เพื่อเพิ่มรายได้ให้กับธนาคาร ไม่ว่าจะเป็นธนาคารของรัฐ หรือธนาคารพาณิชย์ ต่างก็จำเป็นต้องหาธุรกิจใหม่ หาโปรดักต์ใหม่ เพื่อมาชดเชยรายได้จากค่าธรรมเนียมต่างๆ ที่ลดจำนวนลง จากการพัฒนานวัตกรรมทางการเงินเหล่านี้ อาทิ ค่าธรรมเนียมการโอนเงินของทั้งระบบปีละกว่า 3 หมื่นล้านบาท  หรือกระทบต่อรายได้จากค่าธรรมเนียมบัตรเดบิตรายปี ซึ่งมีมูลค่ากว่า 3 หมื่นล้านบาทเช่นกัน  เมื่อรายได้เหล่านี้ลดลงจนกระทบผลประกอบการ หรือความมั่นคงของธุรกิจธนาคาร ทุกคนจึงต้องหาบริการใหม่ๆ ให้ลูกค้า เพื่อเกิดรายได้ใหม่มาทดแทนรายได้ในรูปแบบเดิมๆ หรือรายได้จากดอกเบี้ยเพียงอย่างเดียว”

ขณะที่ธนาคารออมสินก็ต้องเผชิญคู่แข่งที่มีอยู่รอบด้านและอยู่ในสถานการณ์ไม่ต่างกัน ประกอบกับได้ดำเนินธุรกิจมาแล้วมากกว่า 1 ศตวรรษ  โดยขึ้นสู่ปีที่ 104  ถือว่ากำลังก้าวเข้าสู่ศตวรรษที่ 2 ในการทำธุรกิจ ทำให้ต้องมีการปรับกลยุทธ์เพื่อให้สามารถผ่านความท้าทายต่างๆ เหล่านี้ไปให้ได้ โดยในช่วง 1-2 ปีที่ผ่านมา ธนาคารออมสินให้ความสำคัญกับการพัฒนาเทคโนโลยี และทำการรีแบรนดิ้งเข้าสู่ยุคใหม่ให้มีความทันสมัยมากขึ้น ภายใต้ยุทธศาสตร์ GSB New Century เพื่อนำพาออมสินไปสู่ศตวรรษใหม่อย่างแข็งแรง

“คนส่วนใหญ่เริ่มเห็นความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับธนาคารออมสินยุคใหม่ จากการวางแผนไปในอนาคต เพื่อก้าวสู่ศตวรรษที่ 2 อย่างแข็งแรง สามารถก้าวข้ามภาวะการแข่งขันและการเปลี่ยนแปลงรอบด้าน ทั้งเรื่องของเทคโนโลยี  การเปลี่ยนแปลงของคู่แข่งที่เกิดขึ้นจากการพัฒนาเทคโนโลยี ธนาคารออมสินจึงต้องปรับตัว โดยเฉพาะการรองรับการพัฒนาของ FinTech ด้วยการให้บริการใหม่ๆ มากกว่าการให้บริการทางการเงินในรูปแบบเดิม ทั้งที่เริ่มดำเนินการแล้ว เช่น การเป็น Bank Agent สำหรับบริการธนาคารชุมชน หรือธนาคารโรงเรียน,  การพัฒนา Mobile & Internet Banking ผ่าน MyMo My Card  หรือบริการที่เตรียมเปิดตัวในอนาคต เช่น MyMo Pay, สินเชื่อส่วนบุคคลออนไลน์, Payroll Program, หุ่นยนต์ช่วยวางแผนทางการเงินในอนาคตสำหรับผู้มีเงินเดือน เป็นต้น” 

สำหรับทิศทางการขับเคลื่อนสู่ GSB New Century จะทำอยู่ภายใต้ 6 กลยุทธ์สำคัญ ซึ่งถือเป็น Key Strategic ในปีนี้ ประกอบด้วย   

1. บริหารแบบเศรษฐกิจพอเพียง  นำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาเป็นแนวทางบริหารจัดการพัฒนาผลิตภัณฑ์ โดยดำเนินการไปแล้ว คือบัตรเครดิต ที่กำหนดวงเงินให้เหมาะสมกับวิธีการใช้ผ่านแนวคิด “สุขแบบไทย ใช้แบบพอเพียง” และจะดำเนินการต่อในสินเชื่อเคหะ ภายใต้แนวคิด “รู้จักประมาณตน กู้ตามฐานะ” โดยไม่สนับสนุนการกู้เงินมาก แม้จะมีความสามารถที่จะกู้ได้มากก็ตาม

2. ส่งเสริมการออมและสร้างวินัยทางการเงิน ซึ่งเป็นภารกิจสำคัญของธนาคารออมสิน จากเดิมที่ใช้สัญลักษณ์กระปุกออมสินในการส่งเสริมให้ออมเงินในวัยเด็ก แต่ในปัจจุบันเน้นที่การออมเศรษฐกิจ ออมสังคม และออมสิ่งแวดล้อม ด้วยการใช้วิธีการสร้างวินัยทางการเงินในยุคดิจิตอล เช่น การทำบัญชีครัวเรือนผ่านแอพพลิเคชั่น การส่งเสริมให้ลูกค้าระดับฐานรากทั้งMicro SME และ SME ในการทำบัญชีระบบบัญชีเดียว

3. ธนาคารผู้สูงวัย รองรับการเข้าสู่สังคมผู้สูงวัย โดยธนาคารออมสินจะดูแลการเงินของผู้สูงวัยให้มีความมั่นคง ทั้งในเรื่องของเงินฝากและสินเชื่อ ได้แก่ เงินฝากเผื่อเรียกประชารัฐผู้สูงวัย, เงินฝากเผื่อเรียกพิเศษผู้สูงวัย, สินเชื่อประชารัฐเพื่อผู้สูงวัย, สินเชื่อที่อยู่อาศัยสำหรับผู้สูงอายุ (Reverse Mortgage) และสินเชื่อเคหะลูกกตัญญูดูแลบุพการี ซึ่งจะรองรับผู้สูงวัยได้ทุกกลุ่ม รวมถึงมีกิจกรรมต่อเนื่องจากผลิตภัณฑ์ดังกล่าว

4. แก้ไขหนี้นอกระบบ มีวงเงิน 5,000 ล้านบาท ซึ่งรัฐบาลมีนโยบายให้ดำเนินการเร่งด่วน ภายใต้โครงการสินเชื่อรายย่อยเพื่อใช้จ่ายฉุกเฉิน ให้กู้ไม่เกินครอบครัวละ 200,000 บาท ซึ่งภายหลังเปิดให้ลงทะเบียน ตั้งแต่ปลายเดือนกุมภาพันธ์ 2560 ถึงปัจจุบันมีผู้ลงทะเบียนรวมกว่า 140,000 ราย วงเงิน 6,600 ล้านบาท โดยทำการอนุมัติสินเชื่อไปแล้วกว่า 15,000 ราย ด้วยวงเงินสินเชื่อ 600 ล้านบาท รวมทั้งมีช่องทางยื่นกู้ได้ในรูปแบบอื่นทั้งพิโกไฟแนนซ์ และสถาบันการเงินชุมชน อีกด้วย

5. SME Startup ปี 2559 ที่ผ่านมา ได้เสนอโครงการ SME Start up Thailand เพื่อเป็นแนวทางจุดประกายให้ SME และ Startup สามารถเข้าถึงแหล่งทุน ดำเนินธุรกิจบนความรู้ ความคิดสร้างสรรค์ ใช้นวัตกรรมใหม่ๆ เปิดโอกาสให้ธุรกิจรายเล็ก รายย่อยได้เข้าถึงแหล่งทุน พัฒนาศักยภาพและมีตลาดค้าขาย รวมทั้งยังสนับสนุนเงินลงทุนผ่านกองทุนร่วมลงทุน Venture Capital จัดตั้ง SME Private Equity Trust Fund วงเงิน 2,000 ล้านบาท มีการร่วมลงทุนไปแล้ว 6 ราย วงเงิน 165 ล้านบาท

6. Digi-Thai Banking พัฒนารูปแบบการให้บริการไม่ว่าจะเป็นสาขาดิจิตอล ที่ให้บริการ 24 ชั่วโมง การให้บริการธนาคารชุมชน ในแนวคิดออมสินเพื่อชุมชน รวมถึง Mobile Banking ในชื่อ MyMo ที่ยังพัฒนาอย่างต่อเนื่อง โดยล่าสุดใช้ QR Code ถอนเงินสดได้ที่ตู้เอทีเอ็ม โดยไม่ต้องใช้บัตรอิเล็กทรอนิกส์ และเพิ่มบริการชำระเงินที่ร้านค้าด้วย QR Code รวมถึง “Chill Chill Finance” ยื่นขอสินเชื่อธนาคารประชาชนผ่าน MyMo และเงินฝาก No Book สามารถเลือกระยะเวลาฝากได้

ด้านผลการดำเนินงาน 4 เดือนแรกของปี 2560 ธนาคารออมสินมีกำไรสุทธิ 8,656 ล้านบาท ส่วนสำคัญมาจากรายได้ดอกเบี้ย โดยมีสินเชื่อคงเหลือ ณ 30 เมษายน 2560 อยู่ที่ 1,975,518 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 3.9% จากสิ้นปี 2559  โดยมาตรการของรัฐบาลในการกระตุ้นเศรษฐกิจมีส่วนสำคัญที่ช่วยให้สินเชื่อขยายตัว โดยเป็นการให้สินเชื่อที่ครอบคลุมทุกกลุ่มประเภท ได้แก่ สินเชื่อภาครัฐ รัฐวิสาหกิจและสถาบันการเงิน (โครงการเงินกู้ซอฟต์โลน) สินเชื่อธุรกิจ SME สินเชื่อเคหะ สินเชื่อกลุ่มเศรษฐกิจฐานราก สินเชื่อเพื่อสังคมและชุมชน (กองทุนหมู่บ้าน) สินเชื่อโครงการบ้านประชารัฐ และธนาคารผู้สูงวัย เป็นต้น  ขณะที่เงินฝากลดลง 2.8% อยู่ที่ 2,098,321 ล้านบาท จากสิ้นปี 2559 อยู่ที่ 2,159,136 ล้านบาท