จีนยกระดับกีฬาเป็นเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ เปิดแผนยุทธศาสตร์ชาติ 5 ปี

ก.ค. 27, 2569 M.Pussapol

สำนักงานบริหารกีฬาแห่งประเทศจีน (GAS) ประกาศแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติระยะ 5 ปี ฉบับที่ 15 ด้านกีฬา เป็นครั้งแรกที่แผนยุทธศาสตร์กีฬาถูกบรรจุเข้าสู่กรอบแผนพัฒนาสถาปัตยกรรมระดับชาติร่วมกับคณะกรรมการพัฒนาและปฏิรูปแห่งชาติ (NDRC) สะท้อนการเปลี่ยนมุมมองของรัฐบาลจีนที่ไม่มองกีฬาเป็นเพียงเรื่องสุขภาพประชาชนหรือการล่าเหรียญรางวัลอีกต่อไป แต่ใช้เป็นกลไกขับเคลื่อนเศรษฐกิจใหม่ กระตุ้นการบริโภคภายในประเทศ และขยายอิทธิพล Soft Power ในเวทีโลก

แผนฉบับนี้ตั้งเป้าให้มูลค่าอุตสาหกรรมกีฬาจีนเติบโตจากราว 3.84 ล้านล้านหยวนในปี 2024 ไปแตะระดับมากกว่า 7 ล้านล้านหยวน หรือราว 1 ล้านล้านดอลลาร์ ภายในปี 2030 คิดเป็นอัตราเติบโตเฉลี่ยสะสมต่อปี 10-11 % พร้อมกำหนดเป้าหมายด้านสุขภาวะมวลชนควบคู่กัน ทั้งพื้นที่เล่นกีฬาเฉลี่ยต่อประชากร เพิ่มจาก 3.11 เป็น 4.0 ตารางเมตร และสัดส่วนประชากรออกกำลังกายสม่ำเสมอเพิ่มจาก 38.52 % เป็น 40.0 %

สำนักงานบริหารกีฬาแห่งประเทศจีน (General Administration of Sport of China หรือ GAS) ซึ่งได้รับอนุมัติเป็นทางการจากคณะรัฐมนตรีจีน ประกาศแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติระยะ 5 ปี ฉบับที่ 15 เพื่อสร้างมหาอำนาจด้านกีฬา หรือที่เรียกในภาษาจีนว่า

体育强国建设"十五五"规划

โครงสร้างของแผนออกแบบภายใต้สถาปัตยกรรมนโยบายระดับชาติ ประกอบด้วย 3 เสาหลัก และ 11 หมวดเนื้อหา

เสาหลักแรก คือ ภาพรวมและวิสัยทัศน์ วางกรอบทิศทางยุทธศาสตร์การสร้างชาติมหาอำนาจด้านกีฬาภายในปี 2035 ใช้ช่วงปี 2026 ถึง 2030 เป็นเฟสเร่งเครื่อง

เสาหลักที่สอง คือ ภารกิจสำคัญ 38 ข้อ ครอบคลุม 6 กลุ่มงานหลัก ได้แก่ การส่งเสริมกีฬามวลชนด้วยการขยายบริการกีฬาชุมชนและปรับพื้นที่เมืองให้รองรับการออกกำลังกาย การพัฒนากีฬาสู่ความเป็นเลิศด้วยการปรับระบบคัดสรรและพัฒนานักกีฬาเพื่อเสริมสมรรถนะการแข่งขันระดับโลก

การส่งเสริมกีฬาเยาวชนโดยผสานกีฬาเข้ากับระบบโรงเรียนเพื่อแก้ปัญหาสุขภาพเด็กอย่างโรคอ้วนและสายตาสั้น การสร้างเครื่องยนต์อุตสาหกรรมกีฬาด้วยการพัฒนากลุ่มกีฬากลางแจ้ง กีฬาน้ำแข็งและหิมะ รวมถึงห่วงโซ่อุปทาน

การเผยแพร่วัฒนธรรมกีฬาจีนดั้งเดิมอย่างกังฟู การแข่งเรือมังกร และหมากล้อมสู่เวทีสากล และการยกระดับมาตรฐานการปลอดสารกระตุ้นพร้อมธรรมาภิบาล และกฎหมายกีฬา

เสาหลักที่สาม คือ มาตรการค้ำประกัน ซึ่งครอบคลุมกลไกบริหารจัดการ กฎหมาย งบประมาณ การกำกับดูแลความปลอดภัย และการกวาดล้างพฤติกรรมแฟนคลับที่เป็นพิษ รวมถึงการแปลงกีฬาเป็นพาณิชย์เกินงาม

เพื่อแปลงภารกิจทั้ง 38 ข้อไปสู่การปฏิบัติจริง แผนฉบับนี้ยังกำหนดโครงการลงมือทำพิเศษ 8 โครงการ ครอบคลุมการสร้าง ยกระดับสนามกีฬาและสิ่งอำนวยความสะดวกสาธารณะ การกระจายตารางแข่งขันกีฬาทั่วประเทศให้รองรับทั้งระดับอาชีพและมวลชน

การอัปเกรดศูนย์ฝึกซ้อมกีฬาศักยภาพสูง การบูรณาการระบบพัฒนาบุคลากรและนักกีฬาสำรอง การสร้างจุดหมายกีฬากลางแจ้งคุณภาพสูง 100 แห่งทั่วประเทศ การขับเคลื่อนนวัตกรรมเทคโนโลยีกีฬา ทั้งด้านการวิเคราะห์ข้อมูล อุปกรณ์สวมใส่อัจฉริยะ และเวชศาสตร์การกีฬา

การพัฒนาผู้ฝึกสอน กรรมการ ผู้บริหาร และบุคลากรวิชาชีพ และการวางระบบกำกับดูแลความปลอดภัยและต่อต้านสารต้องห้ามอย่างเข้มงวด

มิติเศรษฐกิจ รัฐบาลจีนใช้ระบบตัวชี้วัดเชิงนิเวศอุตสาหกรรมในการวัดความสำเร็จของแผน แบ่งเป้าหมายออกเป็นรายเซกเมนต์ กลุ่มเศรษฐกิจกีฬากลางแจ้งตั้งเป้ามูลค่าตลาดแตะมากกว่า 3 ล้านล้านหยวน

กลุ่มเศรษฐกิจกีฬาน้ำแข็งและหิมะจะต่อยอดความสำเร็จหลังโอลิมปิกฤดูหนาวปักกิ่ง จากมูลค่า 381,100 ล้านหยวนในปี 2020 ที่ขยายตัวขึ้นเป็น 970,000 ล้านหยวนในปี 2024 และจะเติบโตต่อเนื่อง

กลุ่มการผลิตอุปกรณ์กีฬาจะขยายฐานผู้ผลิตซึ่งปัจจุบันมีมากกว่า 63,000 บริษัท ต่อยอดจากมูลค่าตลาด 1.5 ล้านล้านหยวนที่มีอยู่ในปัจจุบัน

และกลุ่มการบริโภคด้านอีเวนต์และบริการจะมีมาตรการ 20 ข้อเพื่อปลดล็อกการบริโภค กระตุ้นให้ค่าใช้จ่ายเฉลี่ยต่ออีเวนต์ใหม่อยู่ที่ราว 30 ล้านหยวนต่อครั้ง

ด้านกลไกทางการเงิน รัฐบาลจีนวางให้ภาคการเงินเข้ามาเป็นฟันเฟืองสำคัญ ผสานงบประมาณแผ่นดินเข้ากับกองทุนลอตเตอรี่กีฬาเพื่อพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน พร้อมเปิดทางให้สถาบันการเงินสนับสนุนสินเชื่อแก่ธุรกิจกีฬา และดึงทุนเอกชนเข้าร่วมลงทุนผ่านโครงการความร่วมมือรัฐ-เอกชนหรือ PPP

มิติระหว่างประเทศ จีนใช้แผนฉบับนี้เป็นเครื่องมือส่งเสริมวัฒนธรรมกีฬาจีนสู่เวทีสากล ผ่านการเผยแพร่กีฬาเอกลักษณ์ดั้งเดิมอย่างศิลปะการป้องกันตัวกังฟู การแข่งขันเรือมังกร และหมากล้อม ควบคู่ไปกับการเพิ่มบทบาทของจีนในองค์กรกำกับดูแลกีฬาระดับโลก อาทิคณะกรรมการโอลิมปิกสากล (IOC) และสภาโอลิมปิกแห่งเอเชีย (OCA) พร้อมทั้งสร้างแบรนด์สินค้ากีฬาจีนให้มีอิทธิพลในตลาดโลกมากยิ่งขึ้น

โดยรวม แผนฉบับที่ 15 สะท้อนให้เห็นว่าจีนกำลังผลักดันกีฬา ให้ก้าวข้ามบทบาทเดิมด้านสุขภาพและการกีฬาแข่งขัน ไปสู่การเป็นเสาหลักทางเศรษฐกิจใหม่ที่ผสานทั้งการบริโภคภายในประเทศ อุตสาหกรรมการผลิต การท่องเที่ยวเชิงกีฬา และ Soft Power ทางวัฒนธรรม ภายใต้กรอบเวลาชัดเจนถึงปี 2030 และเป้าหมายระยะยาวถึงปี 2035

ที่มา https://english.news.cn/20260722/432ea398021143cfb5611ab954e1dcf6/c.html