จากที่
คุณนาม สุรนาม พานิชการ ผู้ก่อตั้งแบรนด์ Tofusan ได้โพสต์ผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวเกี่ยวกับสถานการณ์ต้นทุนสินค้าในช่วงนี้ โดยระบุว่า ผลกระทบจากภาวะสงครามอาจยังไม่ปรากฏเต็มที่ในตอนนี้ แต่สิ่งที่กำลังจะตามมาอาจเป็นระลอกถัดไป
หนึ่งในประเด็นสำคัญที่คุณนามพูดถึงคือเรื่อง Safety Stock หรือสต็อกวัตถุดิบสำรองของหลายอุตสาหกรรม ที่กำลังทยอยลดลงเรื่อย ๆ และเมื่อวัตถุดิบสำรองเหล่านี้เริ่มหมด ต้นทุนจริงของวัตถุดิบ บรรจุภัณฑ์ และต้นทุนต่าง ๆ ที่ซ่อนอยู่เริ่มชัดมากขึ้น
เมื่อวันเสาร์ที่ 28 มีนาคมที่ผ่านมา BrandAge Online มีโอกาสพูดคุยกับคุณนามในงาน The Entrepreneur เกี่ยวกับสถานการณ์ต้นทุนในช่วงนี้ โดยคุณนามเปิดเผยว่า ปัจจัยที่กระทบต่อธุรกิจอย่างเห็นได้ชัดในเวลานี้คือบรรจุภัณฑ์ โดยเฉพาะเม็ดพลาสติก ซึ่งไม่เพียงราคาปรับตัวสูงขึ้น แต่ยังเริ่มเป็นวัตถุดิบที่หาได้ยากมากขึ้นด้วย
คุณนามอธิบายว่าในมุมของโรงงาน สิ่งที่ต้องทำในช่วงนี้คือการเข้าไปบริหารจัดการกับซัพพลายเออร์มากขึ้น ทั้งการพูดคุย วางแผนการจัดซื้อ รวมถึงพยายามทำ Lean Production เพื่อลดความสูญเสียในกระบวนการต่าง ๆ และพยายามไม่ให้ต้นทุนที่เพิ่มขึ้นไปกระทบกับราคาขายมากเกินไป
แม้ว่าต้นทุนโดยรวมจะเพิ่มขึ้น แต่หากบริหารจัดการได้ดี บางส่วนก็สามารถชดเชยกันได้ กำไรอาจลดลงในระยะสั้น ซึ่งคุณนามมองว่าเป็นสถานการณ์ที่ต้องยอมรับในช่วงนี้ ถ้าเราผ่านช่วงประมาณ 6 เดือนไปได้ สถานการณ์ก็น่าจะเริ่มมีทิศทางที่ชัดขึ้น
ดังนั้น ถ้ามองในช่วง 3 เดือนถึง 6 เดือนข้างหน้า ตอนนี้เรายังไม่มีนโยบายที่จะปรับราคาสินค้าขึ้น อย่างไรก็ตามก็ยังต้องติดตามเรื่องต้นทุนอย่างใกล้ชิด
ล่าสุด วันนี้ (2 เม.ย.) คุณนามได้เล่าผ่าน เฟซบุ๊กส่วนตัว โดยอธิบายภาพของผลกระทบในระบบอุตสาหกรรม ซึ่งสามารถสรุปประเด็นสำคัญได้ดังนี้
1. ผลกระทบจากสงครามยังมาไม่เต็มที่
ตอนนี้หลายคนอาจรับรู้เพียงราคาน้ำมันที่แพงขึ้น แต่ผลกระทบจริงต่อธุรกิจอาจกำลังจะตามมาในระลอกถัดไป
2. จุดเปลี่ยนสำคัญคือวันที่ Safety Stock เริ่มหมด
หลายอุตสาหกรรมยังใช้วัตถุดิบสำรองที่ตุนไว้ก่อนสงคราม เมื่อสต็อกเหล่านี้หมด ต้นทุนวัตถุดิบ บรรจุภัณฑ์ และต้นทุนที่ซ่อนอยู่จะเริ่มปรากฏชัด
3. ปัญหาที่เริ่มเกิดขึ้นแล้วคือฝั่ง Packaging
แม้บริษัทจะเปิด PO ล่วงหน้า 3–4 เดือนก่อนสงคราม แต่ซัพพลายเออร์บางรายกลับแจ้งว่าไม่มีเม็ดพลาสติกเพียงพอสำหรับการผลิต ซึ่งควรจะต้องจัดซื้อวัตถุดิบเตรียมไว้ล่วงหน้าตาม PO ที่รับไปแล้ว
4. สาเหตุเกิดจากการคาดการณ์ราคาวัตถุดิบผิดพลาด
สิ่งที่ได้ยิน ก่อนสงคราม ซัพพลายเออร์บางรายคาดว่าราคาเม็ดพลาสติกจะลดลง จึงไม่ได้สต็อกวัตถุดิบไว้ล่วงหน้า เมื่อสถานการณ์เปลี่ยนจึงเกิดภาวะของขาดทันที
5. ลูกค้าถูกบีบให้รับต้นทุนที่สูงขึ้น
บางซัพพลายเออร์เสนอเงื่อนไขให้ยกเลิก PO เดิม และเปิดออเดอร์ใหม่ในราคาที่เพิ่มขึ้นถึง 40% หากไม่ยอมรับก็จะไม่มีสินค้าส่งให้
6. การเปลี่ยนผู้ผลิตไม่สามารถทำได้ทันที
การย้ายโรงงานผลิตทำได้ยากในระยะสั้น เพราะเกี่ยวข้องกับแม่พิมพ์ ฉลาก และระบบการผลิตเดิม ซึ่งต้องใช้เวลาหลายเดือนในการเปลี่ยน
7. สิ่งที่ธุรกิจเผชิญไม่ใช่แค่ต้นทุนเพิ่มขึ้น
สำหรับ Tofusan และ Sunshine Dairy กำลังพยายามประคองระบบทั้งหมด เพื่อไม่ให้ผลกระทบถูกส่งต่อเร็วและแรงเกินไป
8. จุดยืนของบริษัทคือยังไม่ขึ้นราคาในตอนนี้
แม้ต้นทุนเพิ่มขึ้น แต่บริษัทพยายามบริหารจัดการภายใน และตั้งใจจะรักษาราคาเดิมให้นานที่สุดเท่าที่จะทำได้
9. ไม่อยากให้เกิด Panic Effect ในตลาด
หากทุกฝ่ายรีบผลักต้นทุนไปยังผู้บริโภคทันที อาจทำให้เกิดความตื่นตระหนกและกระทบค่าครองชีพในวงกว้าง
10. การผ่านวิกฤตต้องอาศัยการช่วยกันประคองระบบ
ทุกธุรกิจกำลังเหนื่อย กำลังเผชิญแรงกดดัน สิ่งสำคัญไม่ใช่แค่ว่าใครจะรอดก่อน แต่คือจะช่วยกันไม่ให้ระบบทั้งหมดเสียหายไปมากกว่านี้ได้อย่างไร