ช่วง 2-3 วันมานี้ มีการพูดถึงเรื่องที่ผู้ประกอบการโรงแรมออกมาขอร้องให้รัฐบาลสั่งปิดธุรกิจโรงแรมจากวิกฤตการณ์ระบาดของโควิด-19 เพราะผู้ประกอบการเริ่มแบกภาระค่าใช้จ่ายไม่ไหว

หลายคนจึงสงสัยว่าทำไมถึงกับต้องให้รัฐสั่งปิดโรงแรม? แล้วพนักงานจะทำอย่างไร??

สรุปให้ฟังแบบง่ายๆ ก็คือถ้ารัฐไม่สั่งปิดผู้ประกอบการก็ไม่สามารถแบกรับภาระต้นทุนไหว ในขณะเดียวกันพนักงานโรงแรม ซึ่งอยู่ในระบบประกันสังคมก็ไม่สามารถได้สิทธิ์รับเงินชดเชยได้เต็มที่

เพราะทุกวันนี้ต้นทุนของธุรกิจโรงแรมแบ่งออกเป็น 3 ส่วน คือ

1.ส่วนของการเงิน

2 ต้นทุนด้านแรงงาน ซึ่งถือเป็นต้นทุนที่มากและสำคัญที่สุด

3 ต้นทุนด้านสาธารณูปโภค

ในส่วนของต้นทุนด้านการเงินและต้นทุนด้านสาธารณูปโภคผู้ประกอบการมีการจัดการและประสานงานกับธนาคารต่างๆ อยู่แล้ว รวมทั้งในส่วนของต้นทุนด้านสาธารณูปโภคภาครัฐได้ออกมาตรการช่วยเหลืออย่างชัดเจนแต่ต้นทุนทางด้านแรงงานซึ่งมีส่วนของประกันสังคมเข้ามาเกี่ยวข้องยังไม่ชัดเจนว่าจะช่วยเหลือผู้ประกันตนที่อยู่ในระบบอย่างไร มีเพียงมาตรการที่เข้ามาช่วยเหลือแรงงานนอกระบบหรือที่เรียกว่าผู้ที่ประกอบอาชีพอิสระผ่านการขอรับเงินช่วยเหลือ 5,000 ต่อเดือน เป็นเวลา 3 เดือน ซึ่งพอจะประทังความเดือดร้อนไปได้บ้าง

เรื่องนี้ สุรพงษ์ เตชะหรูวิจิตร ที่ปรึกษากิตติมศักดิ์สมาคมโรงแรมไทย ออกมาให้ข้อมูลว่าปัจจุบันธุรกิจโรงแรมหยุดชะงักไม่มีรายได้มา 3-4 เดือนแล้ว อัตราการเข้าพักโดยเฉพาะโรงแรมที่อยู่นอกกรุงเทพมหานครมีสัดส่วนอยู่ที่10-20% เท่านั้น และคาดการณ์ว่าช่วงเดือนมีนาคมเป็นต้นไปอัตราการเข้าพักจะต่ำกว่า 10% โดยในตอนนี้มีการพูดคุยกันระหว่างนายจ้างและลูกจ้างถึงการแก้ปัญหา

ซึ่งนั่นนำไปสู่การเรียกร้องให้รัฐบาลประกาศปิดโรงแรมเพื่อช่วยให้พนักงานเข้าเกณฑ์การจ่ายเงินชดเชยจากประกันสังคม ซึ่งแบ่งเป็น 5 กลุ่ม คือ

1. กลุ่มที่ถูกกักตัว 14 วัน นายจ้างจะจ่ายเงินสมทบให้ก่อนเมื่อหมดวันลาประกันสังคมจะจ่ายในส่วนนี้ให้

2. กลุ่มที่รัฐสั่งให้หยุดทำงาน ส่วนนี้ประกันสังคมจะจ่ายเงินชดเชยให้ 62% ของค่าแรง ไม่เกิน 90 วัน ซึ่งเพิ่มจากเดิมจ่ายแค่ 50% 

3. กลุ่มที่นายจ้างสั่งหยุดงานเองนายจ้างต้องจ่าย 75% ของค่าแรง

4. กลุ่มที่นายจ้างเลิกจ้างหรือเลิกกิจการ นายจ้างต้องจ่ายบางส่วนให้ลูกจ้าง เช่น ค่าบอกกล่าวล่วงหน้า

5. กลุ่มที่ลาออกเอง

ประเด็นสำคัญก็คือ ประกันสังคมจะจ่ายเงินชดเชยก็ต่อเมื่อรัฐสั่งให้กิจการหยุด หรือต้องหยุดด้วยเหตุสุดวิสัย เช่น พบคนติดเชื้อ ต้องให้พนักงานพัก กักตัว

“ตอนนี้หลายโรงแรมที่เป็นขนาดเล็ก 2-3 เดือนที่ผ่านมาขาดรายได้ไปมาก บางแห่งอัตราการเข้าพักไม่ถึง 5% ตอนนี้สิ่งที่ธุรกิจโรงแรมอยากได้ก็คือการประกาศให้ธุรกิจโรงแรมหยุดชั่วคราวแต่ยังรักษาสภาพการจ้างงานอยู่ ซึ่งช่วงหยุดงานก็อยากให้กองทุนประกันสังคมเข้ามาช่วยค่าใช้จ่ายให้กับแรงงาน เพราะยิ่งเกิดการล็อคดาวน์รายได้ของแรงงานก็ขาดหาย หลายจังหวัดอย่างกาญจนบุรี กับ จันทบุรีเองก็สั่งปิดแล้ว” สุรพงษ์กล่าว

เมื่อเป็นเช่นนี้ในทางปฏิบัติจริง หนทางที่ผู้ประกอบการจะช่วยเหลือพนักงานให้ได้เงินจากประกันสังคมมาเลี้ยงชีพตามช่องทางของกฎหมาย จึงมีเพียง 3 แนวทาง คือ

                1. โรงแรมปิดกิจการชั่วคราว (โรงแรมต้องจ่ายเงินเดือน 75%) ลูกน้องถึงจะใช้สิทธิ์ประกันสังคมได้

                2. ลูกน้องที่ถูก Leave With Out Pay ต้องลาออกเองหากต้องการได้สิทธิ์ เพราะโรงแรมไม่ได้ถูกรัฐสั่งปิด ไม่ได้สิทธิ์จากประกันสังคม อยากได้สิทธิ์ ต้องลาออก

                3.โรงแรมใช้วิธีเลิกจ้าง และจ่ายค่าชดเชยให้พนักงาน เพื่อให้พนักงานได้ใช้สิทธิ์เลิกจ้างจากประกันสังคม

                ที่ผ่านมาโรงแรมทั้งรายเล็กและใหญ่ต่างได้รับผลกระทบจนต้องปิดโรงแรมชั่วคราวหรือแม้แต่กระทั่งปิดกิจการไปหลายแห่ง จนทำให้พนักงานต่างได้รับผลกระทบตามไปด้วยเช่นกัน

โรงแรมเอวาซอนหัวหิน แจ้งปิดกิจการ 30 เม.ย.และเลิกจ้างพนักงานทั้งหมดโดยจ่ายค่างจ้างและค่าชดเชยให้ตามที่กฎหมายกำหนด เนื่องมาจากสถานการณ์โรคติดเชื้อไวรัส โควิด-19 ที่แพร่ระบาดมากขึ้นเรื่อยๆ ส่งผลให้ต้องปิดประเทศและกระทบต่อธุรกิจท่องเที่ยว

บริษัท เอส โฮเทล แอนด์ รีสอร์ท จำกัด (มหาชน) หรือ SHR  หยุดทำการโรงแรมและรีสอร์ทเป็นการชั่วคราว ทั้งที่อยู่ในไทยได้แก่ โรงแรมสันติบุรี เกาะสมุย, โรงแรม พีพี ไอส์แลนด์ วิลเลจ บีช รีสอร์ท, โรงแรม เอาท์ริกเกอร์ ลากูน่า ภูเก็ต บีช รีสอร์ท และโรงแรม เอาท์ริกเกอร์ เกาะสมุย บีช รีสอร์ท หยุดทำการชั่วคราว ระหว่างวันที่ 1-30 เม.ย. 2563

ส่วนของโรงแรมและธุรกิจอื่นในมัลดีฟส์ รวมถึงโครงการครอสโรดส์ มัลดีฟส์ ประกอบด้วย SAii Lagoon Maldives, Hard Rock Hotel Maldives, The Marina @ CROSSROADS, and Outrigger Konotta Maldives Resort หยุดทำการชั่วคราวตั้งแต่วันที่ 1 เม.ย.2563 เป็นต้นไป ช่วงที่โรงแรมหยุดทำการชั่วคราว ทางบริษัทยังคงว่าจ้างพนักงานตามอัตรากำลังคนเดิม

โรงแรมในเครือจาวลากรุ๊ป หยุดให้บริการห้องพักชั่วคราว ทั้งหมด 43 สาขา ทั่วประเทศไทย มีผลตั้งแต่วันที่ 1 -30 เมษายน 2563 จะกลับมาเปิดบริการอีกครั้งในวันที่ 1 พฤษภาคม 2563 โดยเบื้องตันยังไม่มีการเลย์ออฟพนักงานทั่วประเทศ ซึ่งมีทั้งหมด 600-700 คน

เครือใหญ่อย่าง เซ็นทารา ประกาศปิดโรงแรมและรีสอร์ทในเครือทั้งในและต่างประเทศ 28 แห่ง เบื้องต้นเป็นเวลา 1 เดือน เริ่ม 1 เมษายนพร้อมดูแลพนักงานเต็มที่ โดยจ่ายค่าจ้าง 75% ของเงินเดือน และสวัสดิการตามเดิม

ทั้งหมดเป็นบางส่วนที่ได้รับผลกระทบจากการแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ที่สะเทือนวงการโรงแรมและอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว เมื่อรัฐปิดช่องทางรายได้ของโรงแรมไปหมดไม่ว่าจะเป็นการสั่งปิดห้องอาหาร สปา ยิมออกกำลังกาย และล่าสุดการสั่งงดจัดเลี้ยงเท่ากับรายได้ของธุรกิจโรงแรมหายไปเกือบ100% การสั่งปิดโรงแรมน่าจะเป็นทางออกในการช่วยเหลือทั้งแรงงานและผู้ประกอบการโรงแรมทั้งหมดก่อนที่โรงแรมทั้งรายเล็กและรายใหญ่จะกระทบมากไปกว่านี้