ไม่ต้องบอกทุกคนก็คงจะรู้ดีว่าผักและผลไม้นั้นมีประโยชน์มากมายมหาศาล เพราะเป็นแหล่งของวิตามินและแร่ธาตุหลายชนิดที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย ทั้งยังมีคุณสมบัติของการเป็นแหล่งใยอาหาร เหมาะกับคนที่รักสุขภาพทั้งหลาย แล้วในเมืองไทยนั้น ผักผลไม้เป็นอาหารเบสิกที่หาซื้อได้ง่ายมาก แต่ปัญหาติดอยู่ตรงที่ว่า เราจะมั่นใจได้แค่ไหนว่าปลอดภัยจริง ไม่มีสารปนเปื้อน เพราะแทนที่จะทำให้สุขภาพดีกลับซ้ำเติมร่างกายให้อ่อนแอลงไปอีก

โชคดีที่เทคโนโลยีสมาร์ทฟาร์มก้าวหน้ามากขึ้นเรื่อยๆ และมี Startup หลายรายที่เกิดขึ้นมาเพื่อแก้ Pain Point ต่างๆ ทำให้ผักผลไม้สดปลอดสารเข้าถึงผู้บริโภคได้อย่างง่ายดาย วันนี้สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NIA ขอแนะนำ 4 สมาร์ทฟาร์มออนไลน์ที่พิสูจน์ให้เห็นว่า From Farm to Table เป็นเรื่องที่ทุกคนสัมผัสได้จริง และไม่แพงอย่างที่คิด

Freshket ตลาดสดออนไลน์คัดสรรวัตถุดิบคุณภาพส่งตรงถึงลูกค้า

จุดเริ่มต้น Freshket เกิดจากความต้องการที่จะเข้ามาให้บริการจัดการออร์เดอร์วัตถุดิบ และจัดส่งให้กับกลุ่มร้านอาหารและโรงแรม โดยที่ลูกค้าเหล่านี้จะได้วัตถุดิบครบ และมีคุณภาพในราคาขายส่งโดยที่ไม่ต้องไปเดินซื้อของที่ตลาดเอง

ตวงพลอย จิวาลักษณางกูร Co-founder บริษัท โพลาร์แบร์ มิชชั่น จำกัด กล่าวว่า Freshket สร้าง Supply Chain Platform เข้ามาจัดการระบบ Supply Chain จัดการตั้งแต่ต้นน้ำ จากแหล่งสินค้าเกษตร สู่กระบวนการคัด บรรจุ จัดส่ง และบริการหลังการขายต่างๆ ทำให้เกษตรกร และผู้ผลิตอาหารสามารถเข้าถึงข้อมูล และขายสินค้าได้ในราคาที่ดีขึ้น ในขณะที่ผู้ซื้อก็สามารถซื้อได้ในราคาที่เหมาะสมเช่นกัน

“ปกติร้านอาหารเล็กๆ รวมถึงซัพพลายเออร์ที่ยังไม่มีระบบบริหารจัดการจะค่อนข้าง Manual เยอะมากในการจัดการวัตถุดิบ โดยเฉพาะการสั่งซื้อ คือ ต้องมีกระดาษเข้าไปเช็คสต๊อก จดว่าจะต้องสั่งอะไรเพิ่มเท่าไหร่ แล้วพิมพ์เข้าไปในไลน์ หรือไม่ก็อีเมล์ไปสั่งซัพพลายเออร์ ซึ่งกว่าจะปิดร้านก็ดึกแล้ว ส่งข้อมูลไปให้ซัพพลายเออร์ ก็ต้องจัดการแบบ Manual รวมไปถึงแต่ละซัพพลายเออร์ก็จะมียอดขั้นต่ำที่ต้องซื้อให้ถึง ร้านเล็กๆ ก็ลำบาก ในฝั่งซัพพลายเออร์ ถ้าต้องส่งสินค้าให้ร้านอาหารเอง แน่นอนว่าการจะรับลูกค้าเยอะๆ ก็จะติดปัญหาเรื่องเวลาในการขนส่ง หรือไม่ก็จะต้องใช้เงินลงทุนไปกับการทำลอจิสติกส์เยอะ ดังนั้น Freshket จึงเข้ามาตอบโจทย์ของคนทั้ง 2 ฝั่ง”

ตอนนี้ Freshket มีสินค้าประมาณ 22 หมวดหมู่ กว่า 3,000 รายการ ทั้งของสด ของแห้ง ผัก ผลไม้ เนื้อสัตว์ อาหารทะเลต่างๆ ซึ่งรวบรวมมาจากซัพพลายเออร์ที่อยู่ในระบบ โดยที่ในฝั่งของซัพพลายเออร์จะไม่ต้องจัดการ Operation ในการรับออร์เดอร์ หรือการส่งถึงลูกค้า เพราะส่วนนี้ Freshket จัดการให้หมด

“หลักๆ แล้วของสด เราจัดการแบบ Just-in-time ไม่มีเก็บสต๊อกใดๆ สิ่งที่ระบบ Freshket ทำก็คือ รวบรวมออร์เดอร์จากลูกค้าทั้งหมดส่งให้กับซัพพลายเออร์ ซึ่งเขาจะรับรู้แค่ว่าจะต้องเอาสินค้าอะไรเท่าไหร่ มาส่งที่คลัง Freshket บ้าง และสินค้าดังกล่าวจะต้องเป็นมาตรฐานที่ได้ตกลงกันไว้ก่อนแล้ว โดยที่เราก็จะมีระบบการ QC ทุกครั้งที่รับสินค้า โมเดลนี้ทำให้เราได้วัตถุดิบคุณภาพ พร้อมกับราคาที่ค่อนข้างแฟร์”

Happy Grocers ตัวกลางนำสินค้าจากเกษตรกรขนาดเล็กสู่ผู้บริโภค

Happy Grocers เกิดขึ้นในช่วงที่เกิดโรคระบาด COVID-19 หลังพบปัญหาของเกษตรกรที่ปล่อยผลผลิตทางการเกษตรไม่ได้ ในขณะที่ผู้บริโภคก็หาซื้อผักผลไม้สดไม่ได้เช่นกัน เมื่อคนจาก 2 ฝั่งไม่สามารถมาเจอกันได้ Happy Grocers จึงทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการนำวัตถุดิบนำมาจำหน่ายให้กับกลุ่มเป้าหมาย คล้ายๆ บริการผักผลไม้สดดิลิเวอรี่

สุธาสินี สุดประสริฐ Co-CEO บริษัท Happy Ground จำกัด กล่าวว่า Happy Grocers ให้บริการได้ซักระยะจึงมองเห็นโอกาสตลาดผลผลิตปลอดสารเคมี จึงชักชวนให้เกษตรกรหันมาทำฟาร์มออร์แกนิกส์ด้วยมาตรฐาน GAP (Good Agriculture Practice) และสร้างคอมมูนิตี้ของกลุ่มออร์แกนิกส์ด้วย กระทั่งปัจจุบัน Happy Grocers กลายเป็นมาร์เก็ตเพลสของผลผลิตออร์แกนิกส์ ให้บริการจัดส่งสินค้าในหมวดหมู่ที่หลากหลาย อาทิ ผักผลไม้ออร์แกนิกส์ ถั่ว เนื้อสัตว์ไม่มีฮอร์โมน ไข่แบบฟรีเรนจ์ (Free Range Egg)  อาหารทะเล และเนื้อทดแทนเนื้อสัตว์ โดยลูกค้าสามารถสั่งซื้อผ่านแพลตฟอร์มต่างๆ ทางออนไลน์ และส่งฟรีถ้ามีออร์เดอร์ขั้นต่ำ 600 บาท

ล่าสุดได้ออกบริการใหม่ภายใต้ชื่อ Grocery Truck นำผลผลิตออร์แกนิกส์มาจำหน่ายถึงผู้บริโภคถึงบ้าน โดยเจาะกลุ่มผู้พักอาศัยในคอนโดมิเนียมย่านสุขุมวิท ทองหล่อ เอกมัย และอารีย์

“จุดเด่นของ Happy Grocers คือการที่ลูกค้าสามารถทราบที่มาที่ไปของสินค้าแต่ละชนิดได้ และไม่สร้างขยะพลาสติกที่ไม่จำเป็น นอกจากนี้ Happy Grocers เป็นมากกว่าแค่ร้านขายของ โดยมีการสร้างกลุ่มและกิจกรรมต่างๆให้ลูกค้าได้มีส่วนร่วมซึ่งกัน และกัน เช่น การทำ Food Workshop, ทริปเยี่ยมชมฟาร์มออร์แกนิกส์, และการแบ่งบันข้อมูลต่างๆ ให้กันชุมชนบนโซเชียลมีเดีย”

“นาวิต้าเมล่อนฟาร์ม” เมล่อนญี่ปุ่นสั่งจองจากต้น ส่งตรงถึงบ้าน

นาวิต้าเมล่อนฟาร์ม จัดได้ว่าเป็นสมาร์ทฟาร์มรุ่นบุกเบิก เนื่องจากมีการนำหลักการทางวิศวกรรมมาใช้ในการปลูกเมล่อนตั้งแต่ 30 ปีก่อน โดยมีการคำนวณปริมาณน้ำให้เหมาะกับเมล่อนในแต่ละสายพันธุ์ เพื่อให้ได้เมล่อนคุณภาพ นอกจากวิธีปลูกที่ดีแล้ว ได้จับมือกับพาร์ทเนอร์ประเทศญี่ปุ่น เพื่อคัดเลือกและพัฒนาเมล่อนสายพันธุ์ดีและถูกปากคนไทย

สิริญา ไตรโชค ผู้จัดการฝ่ายการตลาด บริษัท บริษัท นาวิต้าฟู้ดส์ จํากัด กล่าวว่า นาวิต้าเมล่อนฟาร์ม (NAVITA MELON FARM since 1986) ฟาร์มเมล่อนญี่ปุ่น มีการนําเทคโนโลยีเซ็นเซอร์เข้ามาช่วยควบคุมการเพาะปลูกรวมไปถึงการบริหารจัดการทรัพยากร จนยกระดับเป็นสมาร์ทฟาร์ม ทำให้สามารถสร้างผลผลิตคุณภาพดีเป็นเมล่อนญี่ปุ่น 4 สายพันธุ์รสชาติเอกลักษณ์เฉพาะนาวิต้าฟาร์ม ส่งตรงถึงบ้านสามารถสั่งซื้อทางออนไลน์ได้ง่าย และเป็นเกรดพิเศษ ผ่านการคัดสรร และกระบวนการปลูกที่พิถีพิถัน โดยผู้เชี่ยวชาญประสบการณ์กว่า 30 ปี

“เมล่อนเป็นผลไม้ที่ได้รับความนิยมมากขึ้น แต่ส่วนใหญ่ลูกค้าจะเจอปัญหาเลือกไม่เป็น เพราะดูไม่ออกว่าควรเลือกลูกไหน เราก็เข้ามาช่วยแก้ Pain Point ตรงนี้ โดยให้ลูกค้าสั่งจองจากต้นที่แข็งแรงที่สุดในฟาร์ม และเก็บเกี่ยวเมื่อ

แก่เต็มที่แล้วเท่านั้น หมดปัญหาเรื่อคนขายแนะนําสินค้าไม่ได้ไม่รู้รายละเอียด เพราะเรามีผู้เชี่ยวชาญในการแนะนํารสชาติเมล่อนแต่ละสายพันธุ์และวิธีการดูก่อนผ่า เพื่อให้ได้เนื้อระยะที่นุ่มถูกใจ สร้างความมั่นใจให้ลูกค้าได้ว่าจะได้สินค้าที่มีคุณภาพ เพราะฟาร์มของเราคัดเลือกคุณภาพทุกขั้นตอน ก่อนส่งถึงมือลูกค้า โดยตอนนี้เรามีเมล่อนให้เลือกถึง 4 สายพันธุ์ที่มีจำหน่ายเฉพาะนาวิต้าฟาร์มเท่านั้น ได้แก่ เพิร์ลเมล่อนเนื้อเขียว ร็อคกี้เมล่อนเนื้อส้ม กาเลียเมล่อนญี่ปุ่น และเพิร์ลเมล่อนเนื้อส้ม”

WangreeFresh ผักปลอดเชื้อโรคส่งตรงจากฟาร์มใน 12 ชั่วโมง

ผักผลไม้สดเป็นอาหารที่หลายคนเลือกรับประทานเพื่อเสริมสร้างสุขภาพที่ดี แต่เราจะมั่นใจได้อย่างไรว่า ผักผลไม้ที่เราซื้อไปบริโภคนั้นจะปลอดภัยไม่มีสารปนเปื้อน เพราะขนาดผักออร์แกนิกส์ในห้างสรรพสินค้า ก็ยังมีข่าวคราวการปนเปื้อนยาฆ่าแมลงหลังจากมีหน่วยงานจากภาครัฐเข้าไปสุ่มตรวจ

จุดนี้เอง WangreeFresh จึงได้นำเทคโนโลยีการปลูกผักที่เรียกว่าระบบ Plant Factory ที่มีคุณภาพความสะอาดระดับ Medical Grade ซึ่งระบบนี้เป็นเทคโนโลยีการปลูกผักในห้องปลอดเชื้อ สามารถควบคุมปัจจัยการปลูกได้ทุกอย่าง ทั้งสภาพอากาศ ความชื้น แสง ตลอดจนปริมาณคาร์บอนไดออกไซด์ ทำให้สามารถปลูกผักทุกชนิดที่มีในโลก และปลูกได้ตลอดทั้งปี เมื่อโรงเรือนนี้ปลอดไม่มีเชื้อโรค ผักที่ได้จึงปลอดเชื้อโรคตามไปด้วย เวลาเก็บเกี่ยวเพื่อบริโภคจึงแทบไม่จำเป็นต้องล้างเลย เพราะน้ำที่ใช้ปลูกนั้นเป็นรีเวิร์สออสโมซิส สร้างความมั่นใจให้ผู้บริโภคได้ว่าปลอดภัย แถมมีความสดสะอาดได้มาตรฐานการบริโภคที่ถูกต้องอย่างแน่นอน

กฤษณะ ธรรมวิมล CEO บริษัท MARS ONE จำกัด กล่าวว่า ระบบ Plant Factory ที่ WangreeFresh นำมาปลูกผักนั้นเป็นลักษณะ Indoor Vertical Farming ใช้เนื้อที่เพาะปลูกเพียง 180 ตร.ม. แต่สามารถปลูกผักได้มากถึง 5 ตันต่อเดือน ฟาร์มผักแนวตั้งดังกล่าวเป็นหัวใจหลักให้ WangreeFresh สามารถปลูกในใจกลางเมืองได้ เพื่อสะดวกต่อการจัดส่งถึงมือผู้บริโภคในเวลาอันรวดเร็ว

“เราคิดว่าทุกคนมองหาร้านขายผักที่จำหน่ายผักที่ไม่ใช้ยาฆ่าแมลง 100% แต่ส่วนใหญ่ไม่แน่ใจว่ามีร้านแบบนี้ที่ไหนบ้าง WangreeFresh จึงเข้ามาตอบโจทย์นี้ เพราะเราใช้ระบบการเพาะปลูกที่รับประกันได้ว่าไม่มียาฆ่าแมลง ในราคาจับต้องได้เพราะสูงกว่าราคาปกติ 20% เท่านั้น แถมลูกค้ายังได้ผักสด สารอาหารยังอยู่ครบ เรียกว่าเป็นซูเปอร์ฟู้ดได้เลย เพราะเราเน้นการขนส่งจากฟาร์มไปถึงมือลูกค้าต้องไม่เกิน 12 ชั่วโมง ดังนั้นสารอาหารจึงอยู่ครบสมบูรณ์ นั่นเป็นเหตุผลที่เราทำฟาร์มให้อยู่ใกล้เมืองที่สุด หรืออยู่กลางเมือง”

ปัจจุบัน WangreeFresh ปลูกผักสด 50 ชนิดด้วยกัน โดยจำหน่ายให้กับผู้บริโภคในรูปแบบสมัครสมาชิก ให้บริการในเขตกรุงเทพฯ ลพบุรี และนครนายก ส่วนในอนาคตมีแผนขยายฟาร์มในเมืองระยอง เชียงใหม่ ประจวบคีรีขันธ์ และภูเก็ต

ติดตามสตาร์ทอัพไทยที่มีโซลูชั่นและบริการดีๆ ได้ใน “Startup Marketplace is Live Now” รายการที่จะช่วยสร้างช่องทางการตลาดให้กับสตาร์ทอัพไทย ในช่วงสถานการณ์วิกฤต โดย สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NIA  และข้อมูลข่าวสาร ได้ที่ FB Page: Startup Thailand / FB Group: Startup Thailand Marketplace