ความน่าสนใจของร้านค้าปลีกที่เรียกว่า “โลคอล โมเดิร์นเทรด” หรือค้าปลีกในแถวที่ 2 ต่อจากเชนค้าปลีกขนาดใหญ่ ที่มีสัดส่วนราวสัดส่วนอยู่ราว 20% ของมูลค่าการบริโภคค้าปลีกค้าส่งราวกว่า 3 ล้านล้านบาท น่าจะอยู่ที่การปรับตัวตลอด กว่า 3 – 4 ทศวรรษที่ผ่านมา
โดยเฉพาะกับการทรานส์ฟอร์มตัวเองจากการทำค้าส่งหรือการเป็นยี่ปั๊วในอดีต มาสู่การทำตลาดในรูปแบบผสม ทั้งการขายส่งและขายปลีกในรูปแบบของซูเปอร์สโตร์ขนาดใหญ่ รวมถึงการปรับตัวเองมาสู่การทำค้าปลีกในรูปแบบของเชน ที่มีหลายสาขา ซึ่งในส่วนหลังนี้กำลังมีเทรนด์การเติบโตที่น่าสนใจ โดยมีบางส่วนที่นำบริษัทเข้าจดทะเบียนในตลาด หลักทรัพย์ อาทิ ธนพิริยะ แห่งจังหวัดเชียงราย เคแอนด์เค จังหวัดสงขลา
ขณะที่มีผู้เล่นในกลุ่มนี้อีกรายที่มีการทรานส์ฟอร์มตัวเองจนได้จุดที่ลงตัว และจะนำบริษัทเข้าจดทะเบียนในตลาด หลักทรัพย์ นั่นคือ “มาเธอร์ มาเช่ ซุปเปอร์มาร์เก็ต” (Mother Marche Supermarket) แห่งจังหวัดกระบี่ ที่เดิมทีหากย้อนไป ในเส้นทางการทำธุรกิจแล้วจะพบว่า โลคอล โมเดิร์นเทรดรายนี้ เป็นยี่ปั๊วรายใหญ่ในจังหวัดกระบี่มากว่า 30 ปี
ก่อนที่จะปรับตัวมาทำขายปลีก โดย เอกพงศ์ โชคชัยวิทัศน์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท มาเธอร์ มาร์เก็ตติ้ง จำกัด ผู้บริหารรุ่นที่ 2 เห็นแบบอย่างมาจากการทำซูเปอร์มาร์เก็ตในจังหวัดเชียงใหม่ของริมปิง ซูเปอร์มาร์เก็ต ที่ก่อนหน้านั้น เคยทำห้างสรรพสินค้าตันตราภัณฑ์มาก่อนที่จะพบจุดลงตัวในการทำตลาดค้าปลีกเซ็กเม้นต์ซูเปอร์มาร์เก็ตภายใต้แบรนด์ ริมปิง ซูเปอร์มาร์เก็ต
“มาเธอร์ มาเช่ ซุปเปอร์มาร์เก็ต” ถูกส่งเข้ามาทำตลาดในจังหวัดกระบี่ เมื่อขยายสาขาได้ประมาณ 4 – 5 สาขา ก็เริ่ม มีแนวคิดในการปรับรูปแบบของสโตร์หรือสาขาให้ครอบคลุมลูกค้าครบทุกเซ็กเม้นต์ ซึ่ง ดร.ฉัตรชัย ตวงรัตนพันธ์ นักวิชาการ ด้านค้าปลีกและรองประธานสมาคมผู้ค้าปลีกไทย ในฐานะที่ปรึกษาของมาเธอร์ มาเช่ ให้เหตุผลไว้อย่างน่าสนใจว่า การทำ ตลาดของโลคอล โมเดิร์นเทรด จำเป็นต้องมีเครื่องมือให้ครบ เพื่อที่จะสามารถจับปลาได้มากที่สุด นั่นหมายถึงว่า ต้องจับ ลูกค้าทุกกลุ่ม แค่ End User ไม่พอ
จึงเป็นที่มาของการมีฟอร์แมตของร้านออกมา 3 รูปแบบ ไล่ตั้งแต่ “มาเธอร์ มาเช่” ที่จับลูกค้าระดับบน และลูกค้าใน รูปแบบของ B2B ทั้งร้านอาหาร และโรงแรมในจังหวัดกระบี่และจังหวัดข้างเคียง โดยมีสินค้าในกลุ่มของสุรา ไวน์ ผัก ผลไม้ และเนื้อสัตว์นำเข้า เป็นไฮไลท์สำคัญของการนำเสนอสินค้า
ส่วนฟอร์แมตที่ 2 จะเป็นฟอร์แมตซูเปอร์มาร์เก็ต ภายใต้แบรนด์ มาร์เธอร์ ซุปเปอร์มาร์เก็ต ซึ่งจะเป็นฟอร์แมตที่จับ ลูกค้าท้องถิ่นในโลเคชั่นที่ขยายสาขาเข้าไปเปิด
ขณะที่ฟอร์แมตที่ 3 คือ “มาเธอร์ อีโค” ที่เป็นฟอร์แมตที่เข้าไปเปิดในปั๊มบางจาก ซึ่งปัจจุบันมีอยู่ 1 สาขา และมี ตัวเลขการเติบโตของยอดขายที่น่าสนใจ
นอกจากนี้ ยังมีการขายในรูปแบบค้าส่งที่มาร์เธอร์ มาเช่ จะเป็นเอเย่นต์ของข้าวสาร และเบียร์ไฮเนเก้น รายใหญ่ใน จังหวัดกระบี่ รวมถึงมีการเข้าไปเปิดร้านในอีคอมเมิร์ซ แพลตฟอร์ม อย่างลาซาด้าและช้อปปี้ โดยปัจจุบันมีสาขารวมกันทั้ง หมด 18 สาขา มีสัดส่วนสาขาของมาเธอร์ มาเช่ ที่จับตลาดบนประมาณ 20% หรือประมาณ 4 – 5 สาขา ที่เหลือเป็นสาขา ในรูปแบบซูเปอร์มาร์เก็ต ส่วนค้าส่งจะมีสัดส่วนประมาณ 20% ของยอดขายทั้งหมด สาขาที่เปิดไปเมื่อเร็วๆ นี้ คือสาขาใน ฟอร์แมต “มาเธอร์ มาเช่ ซุปเปอร์มาร์เก็ต” สาขาไสไทย ซึ่งเป็นสาขาที่ 18 โดยสาขาที่มีอยู่จะกระจายอยู่ทั้งในจังหวัดกระบี่ และใกล้เคียงอย่างสุราษฎร์ธานี
การทำตลาดในรูปแบบของเชนซูเปอร์มาร์เก็ตนี้ ทำให้ต้องมีระบบหลังบ้านที่ดี โดยเฉพาะในเรื่องของศูนย์กระจาย สินค้า ซึ่งมาเธอร์ มาเช่ เองมีการลงทุนในเรื่องนี้ โดยมีศูนย์กระจายสินค้าที่สามารถรองรับการขยายสาขาได้ทั้งในจังหวัดกระบี่ และใกล้เคียง
หากมองเข้ามาที่โครงสร้างอุตสาหกรรมค้าปลีกค้าส่งในสถานการณ์ปัจจุบันและอนาคตสามารถแบ่งได้เป็น 3 แถว แถวหนึ่งก็เป็น Modern Chain Store ซึ่งการรวมศูนย์การบริหารจัดการอยู่ในกรุงเทพเป็นหลัก ซึ่งน่าจะมียอดขายเป็นสัดส่วน ราว 32% ของมูลค่าการบริโภคค้าปลีกค้าส่ง แถวสองก็จะเป็นค้าปลีกค้าส่งภูธร Provincial Modernized Chain Store ที่กำลัง พัฒนาในต่างจังหวัด ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้นำค้าปลีกค้าส่งในจังหวัดตัวเองเป็นหลักประมาณมีสัดส่วนอยู่ราว 20% ของมูลค่าการ บริโภคค้าปลีกค้าส่ง ส่วนที่เหลือเป็นค้าปลีกค้าส่งขนาดกลางขนาดเล็กขนาดย่อมที่มาราว 450,000 รายมีสัดส่วนโดยรวมราว 53%-55%
ปี 2565-2567 ยอดขายของร้านค้าปลีก Modern Chain Store หรือแถวหนึ่งมีแนวโน้มเติบโตเฉลี่ย 1.5-2.5% โดย จะมุ่งเน้นไปการ Transform ร้านค้าจากอะนาล็อกสู่ดิจิทัล แต่การขยายสาขากลับจะมุ่งเน้นไปยังประเทศเพื่อนบ้านเป็นหลัก ส่วนยอดขายของร้านค้าปลีกภูธร Provincial Modernized Chain Store หรือแถวสอง มีแนวโน้มเติบโตเฉลี่ย 3.5-5.5% โดย ทิศทางการขยายสาขาจะเริ่มออกสู่จังหวัดฐานที่ตั้งไปยังจังหวัดรอบข้างตามเศรษฐกิจที่ทยอยฟื้นตัว และปัจจัยสนับสนุน อาทิ มาตรการกระตุ้นการใช้จ่ายจากภาครัฐ การขยายตัวของโครงการลงทุนภาครัฐ และปัจจัยเชิงโครงสร้างอื่นๆ
มาเธอร์ มาเช่ คืออีกหนึ่งของการปรับตัวของยี่ปั๊วภูธร ที่วันนี้มีจุดยืนที่แข็งแกร่งในการเป็นเชนซูเปอร์มาร์เก็ตท้องถิ่น ที่สมารถสร้างเครื่องมือในการจับปลาได้ครอบคลุมทุกกลุ่ม......