หากจะกล่าวถึงโจทย์สำคัญที่เข้ามาท้าทายการดำเนินงานของหลายภาคส่วนในสังคมไทยปัจจุบัน เชื่อว่าหลายๆ ฝ่ายจะต้องเผชิญกับโครงสร้างของสังคมที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างการก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ แน่นอนว่าไม่มีใครสามารถปฏิเสธเรื่องนี้ได้
จังหวัดลำพูน พื้นที่ที่มีประชากรผู้สูงอายุมากที่สุดติด Top 3 ของประเทศไทย นับได้ว่าเป็นจังหวัดที่เข้าสู่สังคมผู้สูงอายุโดยสมบูรณ์ มีอัตราผู้สูงอายุประมาณ 32% มากไปกว่านั้น พื้นที่ดังกล่าวยังต้องเผชิญกับปัญหาฝุ่น PM 2.5 ซึ่งเป็นมลภาวะทางอากาศ ตัวการอันนำมาซึ่งโรคที่เกี่ยวข้องกับระบบทางเดินหายใจต่างๆ รวมถึงกระทบต่อสุขภาพโดยตรงทั้งในระยะสั้นและระยะยาว
คุณมาเรีย คริสติช กรรมการผู้จัดการ บริษัท แกล็กโซสมิทไคล์น (ประเทศไทย) จำกัด (GSK) กล่าวว่า GSK ในฐานะผู้นำด้านชีวเภสัช (Biopharma) มีเป้าหมายในการยกระดับสุขภาพคุณภาพชีวิตของผู้คนและฟื้นฟูธรรมชาติ โดยเน้นหลัก ESG องค์รวมในการดูแลสุขภาพของผู้คนและดูแลโลกให้น่าอยู่อย่างยั่งยืน (Healthier People, Healthier Planet) GSK ตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาข้างต้นจึงร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ทั้งเทศบาลเมืองลำพูน, ลำพูน ซิตี้ แลป และ เครือข่ายคลินิกโรคหืดและปอดอุดกั้นเรื้อรังแบบง่าย (EACC) ต่อยอดโครงการลำพูน สุขก๋าย สบายใจ๋ เปิดตัว “สุขศาลา” ศูนย์สุขภาพชุมชนถนนรถแก้ว ในเทศบาลเมืองลำพูน เพื่อยกระดับถนนรถแก้วให้เป็นพื้นที่ต้นแบบแห่งความสุขและสุขภาวะที่ดี
ไม่เพียงเท่านั้น ทางคุณโสมรสา พงษ์เพิ่มพฤกษ์ ผู้อำนวยการฝ่ายสื่อสารองค์กรและรัฐกิจสัมพันธ์ GSK กล่าวเสริมถึงปรัชญาการดำเนินงานขององค์กรที่ว่า Ahead Together for Future Healthcare ก้าวนำ 1 ก้าวเพื่อสร้างสุขภาวะที่ดีให้กับผู้คนในโลกอนาคต โดยการก้าวครั้งนี้ GSK ก้าวไปพร้อมๆ กับพาร์ทเนอร์ทุกฝ่าย เพื่อช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของทุกคน
“เราต้องก้าวนำหน้าอยู่เสมอ เมื่อเล็งเห็นแล้วว่าผู้คนจะต้องเผชิญกับอะไร เราจึงนำความรู้ทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่เรามีเข้าไปให้บริการสอดรับกับวิถีชีวิตของคนพื้นที่ก่อนที่พวกเขาจะต้องเผชิญกับวิกฤต โดยร่วมมือกับพาร์ทเนอร์ฝ่ายต่างๆ สร้างก้าวที่ยิ่งใหญ่ไปด้วยกัน”
ผลลัพธ์ของการร่วมมือในครั้งนี้ คือพี่น้องชาวลำพูนจะสามารถเข้าถึงศูนย์สุขภาพที่จะเป็นพื้นที่ในการดูแลสุขภาพเชิงรุก ภายในจะให้บริการตรวจสมรรถภาพปอดและคัดกรองโรคระบบทางเดินหายใจ โดยผู้เชี่ยวชาญทั้งบุคลากรทางการแพทย์และอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) จะคอยให้คำปรึกษาและช่วยประเมินสุขภาพพี่น้องชาวลำพูน
โดยพื้นที่แห่งนี้จะให้บริการประชาชนผ่าน 3 ส่วนหลักๆ ได้แก่
1) การให้ความรู้ด้านการดูแลสุขภาพ
2) บริการตรวจสุขภาพโดยรวม และตรวจสมรรถภาพปอดเพื่อคัดกรองโรคเบื้องต้น และ
3) กิจกรรมส่งเสริมสุขภาพ และจะให้บริการทุกวันเสาร์ที่ 2 และ 4 ของเดือน ตั้งแต่เวลา 08.00-12.00 น.
“เราต้องการเป็นส่วนหนึ่งในการรณรงค์และสนับสนุนให้คนในชุมชนหันมาให้ความสำคัญและตรวจสุขภาพปอดอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง พร้อมส่งเสริมให้ร่วมกันพัฒนาทางด้านสิ่งแวดล้อม หันมาปลูกต้นไม้ สร้างพื้นที่สีเขียว เพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการลดมลพิษทางอากาศ ปกป้องสุขภาพของคนในพื้นที่ให้ห่างไกลโรคอย่างยั่งยืน” คุณมาเรีย กล่าว
รศ.นพ.วัชรา บุญสวัสดิ์ ประธานเครือข่ายคลินิกโรคหืดและปอดอุดกั้นเรื้อรังแบบง่าย (EACC) ชี้เห็นถึงความสำคัญของการตรวจสุขภาพปอดว่า การตรวจคัดกรองสมรรถภาพปอดเป็นเรื่องสำคัญไม่แพ้กับการตรวจคัดกรองโรคอื่นๆ เช่น โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และโรคหัวใจ เนื่องจากโรคทางเดินหายใจเรื้อรังมักมีการดำเนินโรคที่ยาวนานโดยไม่มีอาการในระยะแรก โดยเฉพาะผู้ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไปจะมีความเสี่ยงเกี่ยวกับสุขภาพปอดมากขึ้น ดังนั้นการตรวจสมรรถภาพปอดด้วยเครื่อง Peak Flow Meter จะช่วยให้สามารถพบภาวะปอดอุดกั้นหรือโรคหืดได้ตั้งแต่เนิ่นๆ ก่อนที่อาการจะรุนแรง ป้องกันและลดความรุนแรงของโรคได้อย่างมีประสิทธิภาพ ช่วยให้ผู้สูงอายุและประชาชนทั่วไปได้มีโอกาสป้องกันโรคระบบทางเดินหายใจเสมือนการป้องกันโรคไม่ติดต่ออื่นๆ อีกทั้งช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายด้านสาธารณสุขของจังหวัด
คุณประภัสร์ ภู่เจริญ นายกเทศมนตรีเมืองลำพูน ให้รายละเอียดเกี่ยวกับจังหวัดลำพูนว่า ลำพูนเป็นหนึ่งในจังหวัดภาคเหนือที่ได้รับผลกระทบจากปัญหาฝุ่น PM 2.5 โดยเฉพาะโรคเกี่ยวกับระบบทางเดินหายใจ ทำให้การคัดกรองโรคที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพปอดมีความสำคัญยิ่ง โครงการนี้มีเป้าหมายในการยกระดับถนนรถแก้ว เมืองลำพูนเป็นพื้นที่ต้นแบบแห่งความสุขและสุขภาวะที่ดี ด้วยความร่วมมือของทุกภาคส่วนทั้งภาครัฐ เอกชน และประชาชน โดย “สุขศาลา” จะมีบทบาทสำคัญในการดูแลสุขภาพเชิงรุกแก่ชาวลำพูน โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง
มากไปกว่านั้น "สุขศาลา” ยังนับเป็นอีกหนึ่งผลงานที่สร้างความสุขทั้งทางกายและทางใจให้กับคนลำพูนไปพร้อมๆ กัน เนื่องจากพื้นที่เดิมแห่งนี้เป็นโรงรับจำนำเก่าที่ถูกใช้งานเป็นเพียงสถานที่เก็บของ
รศ.ดร.สิงห์ อินทรชูโต ผู้ร่วมก่อตั้ง บริษัท ลำพูน ซิตี้ แลป จำกัด อีกหนึ่งพาร์ทเนอร์คนสำคัญผู้มีวิสัยทัศน์ในการมุ่งปรับภูมิทัศน์ เพื่อส่งเสริมระบบนิเวศของย่านเมืองเก่าลำพูนให้สมบูรณ์และสวยงามยิ่งขึ้น กล่าวว่า
“ในครั้งนี้ได้ร่วมทำงานเชิงลึกกับนักออกแบบชุมชน เทศบาลลำพูน และทุกภาคส่วน รวมถึงประชุมรับฟังความคิดเห็นประชาชนในพื้นที่ เพื่อพัฒนาและออกแบบพื้นที่ “สุขศาลา” ศูนย์สุขภาพชุมชนถนนรถแก้วให้ตอบโจทย์การใช้บริการของประชาชนมากที่สุดได้นำศิลปะเข้ามาปรับแต่งพื้นที่ดังกล่าวเพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการเยียวยาจิตใจของผู้คนและคงไว้ซึ่งอัตลักษณ์ท้องถิ่นให้ชาวลำพูน”
ที่น่าสนใจ คือ รศ.ดร.สิงห์ ยังเล็งเห็นว่าพื้นที่ดังกล่าวจะสามารถต่อยอดเป็นจุดเช็กอินใหม่เพื่อดึงดูดนักท่องเที่ยวให้มาเยือน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งในการกระตุ้นเศรษฐกิจให้กับชุมชนทั้งในปัจจุบันและอนาคตสืบไปได้อีกด้วย