“ไอคอนสยาม”  นับเป็นโครงการขนาดใหญ่ฝั่งคลองสาน ริมแม่น้ำเจ้าพระยา ที่จะเปลี่ยนวิถีเมืองและไลฟ์สไตล์แถบนั้น โดยเลือกทำงานเรื่องใกล้ตัวที่สุด เพื่อตอบโจทย์ความยั่งยืน 3 ด้าน เศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม  โดยด้านสิ่งแวดล้อมคือเรื่อง “น้ำ” จึงเป็นที่มาของความร่วมมือครั้งใหญ่ไม่ว่าจะเป็น ภาครัฐ ภาคท้องถิ่น ชุมชน และผู้เชี่ยวชาญเรื่องน้ำ

สุพจน์  ชัยวัฒน์ศิริกุล กรรมการผู้จัดการ บริษัท ไอคอนสยาม จำกัด กับทูตน้อยไอคอนสยาม

โครงการ “ไอคอนสยาม” ร่วมกับ มูลนิธิชัยพัฒนา และองค์กรพันธมิตรทั้งภาครัฐและเอกชน ได้แก่  กองทัพเรือ, กรุงเทพมหานคร,  มูลนิธิอุทกพัฒน์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย, กรมเจ้าท่า, สถาบันจิตเวชศาสตร์สมเด็จเจ้าพระยา, สมาคมการค้าธุรกิจในแม่น้ำเจ้าพระยา และ ชุมชนต่างๆ ที่อาศัยอยู่ริมสองฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา เปิดโครงการ “รักษ์ลุ่มน้ำเจ้าพระยา ร่วมกันพัฒนาและจัดการน้ำอย่างยั่งยืน” 

ไอคอนสยาม ทำความสะอาดคลองวัดทองเพลง

สุพจน์ ชัยวัฒน์ศิริกุล กรรมการผู้จัดการ บริษัท ไอคอนสยาม จำกัด กล่าวว่า “นโยบายของไอคอนสยามให้ความสำคัญในการร่วมสร้างความรับผิดชอบต่อสังคม สิ่งแวดล้อม และวัฒนธรรม พร้อมร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นอย่างยั่งยืนและอยู่คู่เคียงแม่น้ำเจ้าพระยาอย่างสมศักดิ์ศรีสืบไป  จึงได้ดำเนินพันธกิจต่อสังคม 3 เรื่องหลักอย่างต่อเนื่องมาโดยตลอด

การใช้ผักตบชวาบำบัดน้ำเสียในคลองสมเด็จเจ้าพระยา

“การทำงานครั้งนี้ร่วมสืบสานน้อมนำศาสตร์พระราชาด้านแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับการแก้ไขปัญหาน้ำเน่าเสีย มุ่งเน้นการให้ความรู้และการมีส่วนร่วมของประชาชนผู้อาศัยในพื้นที่ได้ร่วมฟื้นฟูและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เพื่อนำไปสู่การใช้ชีวิตริมสองฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาอย่างยั่งยืนตลอดไป ณ สถาบันจิตเวชศาสตร์สมเด็จเจ้าพระยา

การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมบริเวณแม่น้ำเจ้าพระยาโดยรอบ,  มีส่วนร่วมพัฒนาชุมชนและส่งเสริมต่อยอดภูมิปัญญาท้องถิ่นที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตนอย่างยั่งยืน และการสืบสานวัฒนธรรมประเพณีไทยอันดีงามที่อยู่คู่กับวิถีคนริมน้ำเจ้าพระยามาช้านาน  การทำงานครั้งนี้ เพื่ออนุรักษ์ฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมบริเวณแม่น้ำเจ้าพระยาโดยรอบ ในพื้นที่คลองเป้าหมายจำนวนคลอง 7 แห่ง ครอบคลุมพื้นที่ใน 3 เขต ของกรุงเทพมหานคร ได้แก่ เขตคลองสาน เขตตลิ่งชัน และเขตบางกอกน้อย...”  

กังหันชัยพัฒนาจำลอง

ทั้งนี้ มีการวางแผนดำเนินการโครงการอย่างบูรณาการ  โดยเริ่มจากการลงพื้นที่สำรวจสภาพแวดล้อมแหล่งน้ำที่แท้จริง  และวิเคราะห์สภาพค่าความสกปรกของน้ำ ได้แก่ ค่าบีโอดี  ซึ่งจะสัมพันธ์กับการเลือกวิธีบำบัดน้ำเน่าเสียได้อย่างเหมาะสมกับปัญหาของพื้นที่นั้นๆ  ทั้งนี้วิธีการปรับปรุงคุณภาพน้ำเสียในเชิงอนุรักษ์มีหลากหลายวิธี เช่น การจัดเก็บเศษขยะต่างๆ ในคลอง, การขุดลอกคลอง, การตกแต่งกิ่งไม้เพื่อเปิดให้แสงลงสู่แหล่งน้ำ, การใช้วัชพืชหรือพืชบำบัดน้ำเสีย, การติดตั้งถังดักไขมันในบ้านเรือน,  การติดตั้งเครื่องกังหันชัยพัฒนา หรือการติดตั้งเครื่องกลเติมอากาศ  เป็นต้น 

ประชาชนเรียนรู้วิธีการทำถังดักไขมัน

สำหรับการดำเนินโครงการรักษ์ลุ่มน้ำเจ้าพระยา   ได้เริ่มดำเนินการในเบื้องต้นไปแล้วในเดือนมีนาคมที่ผ่านมา โดยคณะทำงานได้ลงพื้นที่สำรวจในเขตคลองสาน  คลองวัดทองเพลง เป็นแห่งแรก และคลองสมเด็จเจ้าพระยา เป็นแห่งที่  2  และมีคลองเป้าหมายอีก 5 แห่ง อาทิ  คลองวัดสุวรรณ และคลองสาน เขตคลองสาน, คลองวัดทอง เขตบางกอกน้อย, คลองลัดมะยม และคลองมหาสวัสดิ์ เขตตลิ่งชัน เป็นต้น  ที่จะลงพื้นที่สำรวจศึกษาลักษณะกายภาพของแต่ละพื้นที่  เพื่อที่จะวางแผนการบำบัดน้ำเน่าเสียได้อย่างเหมาะสมกับปัญหาของพื้นที่เหล่านั้น  โดยมีเป้าหมายจะดำเนินการให้แล้วเสร็จทุกพื้นที่  

ทูตน้อยไอคอนสยามแจกต้นไม้ที่มีคุณสมบัติสามารถช่วยปรับปรุงคุณภาพน้ำ

แม้จะตั้งเป้าหมาย ภายในปี 2560 เพื่อทำให้คุณภาพน้ำในคลองเหล่านี้มีความสะอาด ช่วยทำให้สมดุลทางธรรมชาติกลับสู่ภาวะปกติดังเดิม แต่จากข้อเสนอแนะของผู้รู้ในการบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน ในวันเปิดตัววันนั้น ส่งผลให้บริษัทดำเนินการบริหารจัดการน้ำที่ยั่งยืนต่อเนื่อง เพราะกว่าจะเห็นผล ต้องใช้เวลาประมาณ 2 ปีขึ้นไป